Arianizm

 

Jest to jedna z najważniejszych herezji w dziejach chrześcijaństwa, której twórcą był Ariusz. Pewne jej elementy zawierały już m.in. poglądy Pawła z Samostat (monarchianizm). Jej istotą była gruntowna rewizja nauki o Trójcy Św. w imię radykalnego monoteizmu.
Według arianizmu Osoby Boskie to 3 hipostazy "różne i niepodobne".
Logos jest, z jednej strony, przymiotem jedynego i wiecznego Boga, zawsze się w Nim znajdującym, z drugiej zaś - stworzonym bezpośrednio przez Niego, doskonałym Logosem-Synem, powołanym z kolei do stworzenia świata.

Duch Święty to pierwszy twór Logosa-Syna.
Natomiast w Jezusie zrodzonym z Najświętszej Marii Panny Dziewicy ten ostatni zastąpił duszę ludzką, ożywiając jego ciało i stając się całkowicie człowiekiem.

Arianizm zwalczali Atanazy Wielki, Bazyli Wielki, Grzegorz z Nazjanzu, Grzegorz z Nyssy i in.
Potępiono go w 325r. na Soborze Nicejskim I i w 385r. na Soborze Kostantynopolitańskim I.

Cieszył się znacznymi wpływami na zachodzie Europy, zwł. wśród Gotów, którzy zaszczepili go wśród ludów germańskich. Zanikł ok. VII w., by pojawić się znów w XVI w. w dobie reformacji; nawiązywał doń ruch tzw. arian, czyli braci polskich i socynianizm.

 

<< Religie, wyznania, sekty - menu